ਉਮੀਦ ਨਾ ਛੱਡੋ

ਪੁਰਜਾ ਪੁਰਜਾ ਕਟਿ ਮਰੈ ਕਬਹੂ ਨ ਛਾਡੈ ਖੇਤੁ ॥
ਅੰਗ- ੧੧੦੫

ਪੁਰਜਾ– ਟੁਕੜਾ
ਕਟਿ– ਕੱਟ
ਕਬਹੂ ਨ– ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ
ਛਾਡੈ– ਛੱਡਦਾ
ਖੇਤੁ– ਜੰਗ ਦਾ ਮੈਦਾਨ

ਸੂਰਮਾ ਓਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਭਾਵੇਂ ਟੁਕੜੇ ਟੁਕੜੇ ਵੀ ਹੋ ਜਾਣ, ਪਰ ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਜੰਗ ਦਾ ਮੈਦਾਨ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ।


ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕਦੇ ਜਪਾਨੀ ਡਾਰੂਮਾ ਗੁੱਡੀਆਂ ਵੇਖੀਆਂ ਹਨ?

ਇਹਨਾਂ ਛੋਟੇ ਖਿਡੌਣਿਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਫ਼ਲਸਫ਼ਾ ਹੈ।

ਇਹ ਕਿਸਮਤ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਟੀਚਾ ਨਿਰਧਾਰਣ ਦਾ ਰਵਾਇਤੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਡਾਰੂਮਾ ਗੁੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਖੜੇ ਰਹਿਣ ਲਈ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗਿਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਖੜੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਜਦੋਂ ਇਸਦੇ ਮਾਲਕ ਆਪਣੇ ਲਈ ਕੋਈ ਟੀਚਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਮਾਲਕ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਪੇਂਟ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਟੀਚਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹੀ ਦੂਜੀ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਏਥੇ ਸੁਨੇਹਾ ਸਾਡੇ ਲਈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਡਿੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਵੇਂ ਉੱਠਣਾ ਸਿੱਖੀਏ। ਡਾਰੂਮਾ ਗੁੱਡੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਤਲ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹਲਕਾ ਸਿਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਗਿਰਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਵਾਪਸ ਉੱਛਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਖੜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕੀ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਹਾਰ ਮੰਨ ਕੇ ਰਹਿਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਹੈ?

ਅਸੀਂ ਹਾਰੇ ਹੋਏ ਇਸ ਲਈ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਡਾ ਦਿਮਾਗ ਸਾਡੀ ਹਉਮੈ ਅਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਲਈ ਇਹ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਮੁੱਢਲੇ ਗੁਣ ਇੰਨੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਕੈਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਹਾਰ, ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਲੜਾਈ, ਕਿਸੇ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਨਾਲ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਜਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਅਸੰਭਾਵਨਾ ਲੈ ਕੇ ਅਸੀਂ ਕਿੰਨਾ ਚਿਰ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗੇ ਰਹਾਂਗੇ?

ਜੇ ਅਸੀਂ ਤੁਰੰਤ ਵਾਪਸ ਉੱਠ ਜਾਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਰੈਫਰੀ ਦੇ ਦਸ ਗਿਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਨੂੰ ਹਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ।

ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦਾਰੂਮਾ ਗੁੱਡੀ ਹੋਣ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ। ਕਾਸ਼ ਮੈਂ ਇੱਕ ਦਾਰੂਮਾ ਗੁੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਚਿਹਰਾ ਇਸ ਤੇ ਲਗਾ ਦਿੰਦਾ। ਹਰ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਥੱਲੇ ਡਿੱਗਦਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਸ ਗੁੱਡੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਵਾਪਸ ਉੱਠਦਾ।

ਫੇਰ ਉੱਠੋ ਅਤੇ ਉਮੀਦ ਨਾ ਛੱਡੋ।
ਹਿੰਮਤ ਨਾ ਹਾਰੋ। ਚੰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਹੀ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਭਾਵੇਂ ਅਸੀਂ ਟੁਕੜੇ-ਟੁਕੜੇ ਹੋ ਜਾਈਏ ਪਰ ਅਸੀਂ ਕਦੇ ਵੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਜੰਗ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਾਂਗੇ।

ਮੂਰਖ਼ ਤੇ ਅਨਪੜ੍

ਥਿਤੀ ਵਾਰ ਸੇਵਹਿ ਮੁਗਧ ਗਵਾਰ ॥
ਅੰਗ- ੮੪੩

ਥਿਤੀ– ਤਰੀਕ
ਵਾਰ– ਦਿਨ
ਸੇਵਹਿ– ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰੇ
ਮੁਗਧ– ਮੂਰਖ
ਗਵਾਰ– ਅਨਪੜ੍ਹ

ਉਹ ਲੋਕ ਮੂਰਖ ਅਤੇ ਅਨਪੜ੍ਹ ਉਹ ਹਨ ਜੋ ਦਿਨ ਜਾਂ ਤਰੀਕਾਂ ਉੱਤੇ ਚੰਗੇ, ਮਾੜੇ ਸ਼ਗਨਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।


ਮੇਰੀ ਮਿਡ ਈਅਰ ਪ੍ਰੀਪ ਮੈਡੀਕਲ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਅਸੀ ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਚਿੰਤਤ ਸੀ।

ਇਸ ਲਈ ਮੇਰੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜੋਤਸ਼ੀ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਪਾਅ ਲੱਭ ਕੇ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਸਨੇ ਸਾਡੀਆਂ ਜਨਮ ਤਰੀਕਾਂ ਅਤੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਗ੍ਰਹਿ ਇਕਸਾਰ ਨਹੀਂ ਹਨ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।

ਮੇਰੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਇਕੱਲਾ ਉਸ ਕੋਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਬਾਰੇ ਸੱਚ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਕਾਰ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਉਸਨੇ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ, “ਤੁਸੀਂ ਸੱਚ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋ, ਮੈਂ ਸੱਚ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਲੋਕ ਸੱਚ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸੰਭਾਲ ਸਕਦੇ। ਜਦ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਹਿਭਾਗੀਆਂ ਨਾਲ ਬਦਸਲੂਕੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਸਹੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਨਹੀਂ ਬਚਾ ਸਕਦੇ।

ਜੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨੀ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਮਰ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਲੋਕ ਚਮਤਕਾਰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹੱਲ ਨਹੀਂ।

ਉਹ ਇਹ ਨਹੀਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕਿ ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹਨ।
ਕੁਝ ਦਿਨ ਮਾੜੇ ਹੋਣ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਆਪਣੀ ਜਨਮ ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹੋ?

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਉਮੈ ਇਸ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰੇਗੀ ਕਿ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਕਰਕੇ ਹੀ ਸਭ ਹੋਇਆ ਹੈ।”

ਤੁਸੀਂ ਸੋਚਦੇ ਹੋ ਕਿ ਅਸੀਂ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਾਂ?
ਹਾਂ, ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਬਦਲ ਸਕਦੇ।

“ਫਿਰ ਲੋਕ ਸਧਾਰਣ ਸੱਚ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ?” ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।

“ਕਿਉਂਕਿ ਲੋਕ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਭਿਆਸ ਨਾ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਨਤੀਜੇ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਬਿਲਕੁਲ ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਏ ਹੋ।
ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਕਿ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੀਤੇ ਨੂੰ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਪਰ ਤੁਹਾਡਾ ਪੇਪਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੇਖੋ?
ਹਰ ਕੋਈ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।”

ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ ਦੱਸੀ ਕਿ, “ਇਹ ਗੱਲ ਬਸ ਮੇਰੇ ਅਤੇ ਸਰਦਾਰ ਜੀ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸੀ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਬਾਰੇ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਹ ਸਭ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਆਖਰਕਾਰ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਹੈ।” 😊

ਚੰਗੇ ਕੰਮ

ਸੁਕ੍ਰਿਤੁ ਕਰਣੀ ਸਾਰੁ ਜਪਮਾਲੀ ॥
ਅੰਗ- ੧੧੩੪

ਸੁਕ੍ਰਿਤੁ– ਚੰਗੀ ਕਿਰਤ
ਕਰਣੀ– ਕਰਨੀ
ਸਾਰੁ– ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ
ਜਪਮਾਲੀ– ਮਾਲਾ

ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨਾ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਮਾਲਾ ਹੈ।


ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਤੂਫਾਨ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ 20 ਮੈਂਬਰ ਘਬਰਾ ਗਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਦੂਸਰੇ ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਰੋ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਉਹ ਸਾਰੇ ਮਰਨ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪਰ ਕਪਤਾਨ ਸ਼ਾਂਤ ਸੀ ਅਤੇ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਲਈ ਮਾਰਗ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਜਹਾਜ਼ ਤੂਫਾਨ ਤੋਂ ਬਚ ਗਿਆ।
ਸਵੇਰੇ, ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਲੜਕਾ ਕਪਤਾਨ ਕੋਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਰਾਜ਼ ਪੁੱਛਿਆ।

ਕਪਤਾਨ ਨੇ ਬੜੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਕਿਹਾ ਕਿ, “ਮੈਂ ਤੂਫ਼ਾਨੀ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਹਵਾਵਾਂ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਬਦਲਣ ਜਾਂ ਤੂਫਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਦੇ ਅਸਮਰੱਥ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਬਚੇਗਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਪਰ ਮੈਂ ਓਹੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜੋ ਮੇਰੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸੀ ਉਹ ਸੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਚੱਕਰ ਜੋ ਮੇਰੇ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸੀ।

ਮੈਂ ਸਿਰਫ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਛੇਕਾਂ ਨੂੰ ਭਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਹੇਠਾਂ ਨਾ ਡਿੱਗਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। ਮੈਂ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਦਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਜੋ ਮਰਜ਼ੀ ਹੋਵੇ ਪਰ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਆਪਣੇ ਹੱਥੀਂ ਕਰੋ।
ਕੁਝ ਅਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹਨ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰੋ।

ਜੀਵਨ ਵੀ ਇਹੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸਿਰਫ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਹੀ ਚਿੰਤਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸਾਡੀਆਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਵਾਂ ਅਕਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਸਾਡੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹਨ। ਸਾਨੂੰ ਜੋ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਉਹ ਹੈ ਉਹ ਕੰਮ ਜੋ ਸਾਡੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇ, ਸਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਦਾ ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਜੋ ਅਸੀਂ ਅਸੀਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਵਰਤਦੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਕਾਰ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਾਂ। ਹਰੇਕ ਕੰਮ ਜੋ ਅਸੀਂ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਉਹ ਕੰਮ ਸਾਡੇ ਹੱਥ ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਸਿੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਾਡੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੇ ਅਸੀਂ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਵਾਹ ਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਉਹ ਕਰਕੇ ਦਿਖਾ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ ਜੋ ਸਾਡੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਹ ਹਨ ਸਾਡੇ ਕਰਮ। ਬਾਕੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਬ ਵਲੋਂ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਚਿੰਤਾ ਕਿਸ ਗੱਲ ਦੀ?

ਕਿਆ ਤੂ ਸੋਚਹਿ ਕਿਆ ਤੂ ਚਿਤਵਹਿ ਕਿਆ ਤੂੰ ਕਰਹਿ ਉਪਾਏ ॥
ਅੰਗ- ੧੨੬੬

ਕਿਆ– ਕੀ
ਸੋਚਹਿ– ਸੋਚਦਾ ਏ
ਚਿਤਵਹਿ– ਚਿੰਤਾ
ਉਪਾਏ– ਹੱਲ

ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋ,ਤੁਸੀਂ ਕਿਸ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਤ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਹੜੇ ਹੱਲਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋ। ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਸਹਾਈ ਪਰਮਾਤਮਾ ਆਪ ਬਣਦਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿਸ ਗੱਲ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?


ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਅੱਗੇ ਇੱਕ ਯਾਤਰੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਉਸਦਾ ਪੇਸ਼ਾ ਕੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ, “ਮੈਂ ਇੱਕ ਸੰਪਾਦਕ ਹਾਂ।”

ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਤਰੇ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ, “ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿਣ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ ਸੀ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਸੰਪਾਦਕ ਹੋ?”

ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਹਾਂ, ਉਹ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੱਖਿਆਤਮਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਸੰਪਾਦਕ ਹਾਂ।”

ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ, “ਖੈਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੋਚਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਸੀ ਉਹ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਇੱਕ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿਚ ਇਕ ਕਹਾਣੀ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕੁਝ ਵਿਚਾਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਬਣਾ ਲਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੇ ਤਰਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਵਲੋਂ ਇੱਕ ਸਤਾਏ ਹੋਏ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੀੜਤ ਵਜੋਂ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।

ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਕੰਮ ਸਿਰਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ “ਉਹ ਇੰਨੇ ਚਿੰਤਤ ਕਿਉਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਸਕਦੇ?”
ਇਸ ਸੋਚ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਿੰਤਨ ਕਰਨ ਲਈ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।

ਉਸ ਚਿੰਤਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕ ਬਣਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹਨ।

ਨਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਤਰਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਣ ਲਈ ਜਗਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।

ਇੱਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪੁੱਛ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਬਕਵਾਸ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।

ਆਖਰਕਾਰ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ … “

ਸੱਚਾ ਮਿੱਤਰ

ਨਾਨਕ ਕਚੜਿਆ ਸਿਉ ਤੋੜਿ ਢੂਢਿ ਸਜਣ ਸੰਤ ਪਕਿਆ ॥
ਅੰਗ- ੧੧੦੨

ਕਚੜਿਆ– ਕੱਚਿਆਂ
ਸਿਉ– ਨਾਲ
ਤੋੜਿ– ਤੋੜ ਕੇ
ਢੂਢਿ– ਲੱਭੋ
ਸਜਣ– ਮਿੱਤਰ
ਸੰਤ– ਸੰਤ
ਪਕਿਆ– ਪੱਕੇ

ਹੇ ਨਾਨਕ! ਮਾਇਆ ਦੇ ਆਸਰੇ ਪ੍ਰੀਤ ਪਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਦੀ ਗੰਢ ਪੱਕੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਸੋ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲੋਂ ਪ੍ਰੀਤ ਤੋੜ ਲੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਕੱਚੀ ਹੈ। ਗੁਰਮੁਖਾਂ ਦੀ ਅਤੇ ਸੰਤ ਜਨਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਪੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।


ਇਸ ਸੁੰਦਰ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਦੱਸਣ ਲਈ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਵੀਰਜੀ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰਦੀ ਹਾਂ|

ਸ਼ਰਾਰਤ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾਸ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੀ ਪਿੱਠ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਕਾਗਜ਼ ਚਿਪਕਾ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਕਿ “ਮੈਂ ਮੂਰਖ ਹਾਂ” ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਬਾਕੀ ਕਲਾਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੋਈ ਉਸ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਨਾ ਦੱਸੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੱਸਣ ਲੱਗ ਪਏ..

ਗਣਿਤ ਦੀ ਕਲਾਸ ਦੁਪਹਿਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਬੋਰਡ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਲਿਖ ਦਿੱਤਾ।

ਸਟਿੱਕਰ ਵਾਲੇ ਮੁੰਡੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਵੀ ਇਸਦਾ ਉੱਤਰ ਦੇਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਅਣਜਾਣ ਹਾਸਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਬੋਰਡ ਵੱਲ ਤੁਰਿਆ ਅਤੇ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਹੱਲ ਕੱਢ ਕੇ ਆ ਗਿਆ।

ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਕਲਾਸ ਨੂੰ ਉਸ ਲਈ ਤਾੜੀਆਂ ਮਾਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਿੱਠ ਤੋਂ ਕਾਗਜ਼ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ।
ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕਿਹਾ: “ਅਜਿਹਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਕਾਗਜ਼ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਸਹਿਪਾਠੀ ਨੇ ਤੁਹਾਡੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਚਿਪਕਾਇਆ ਸੀ।”

ਤਦ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਬਾਕੀ ਕਲਾਸ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੋ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ:

ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦੌਰਾਨ ਲੋਕ ਤੁਹਾਡੀ ਤਰੱਕੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੰਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਤੇ ਲੇਬਲ ਲਗਾਉਣਗੇ।

ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਹਿਪਾਠੀ ਨੂੰ ਕਾਗਜ਼ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਉਹ ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਾ ਹੁੰਦਾ।

ਤੁਹਾਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਲੇਬਲਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਬੇਪਰਵਾਹ ਹੋਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਮੌਕੇ ਨੂੰ ਪਕੜਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੁਝ ਸਿੱਖਣ, ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।

“ਦੂਜਾ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਕੋਲ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਮਿੱਤਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਸਟਿੱਕਰ ਬਾਰੇ ਦੱਸ ਦੇਵੇ।

ਇਹ ਮਾਇਨੇ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਕਿੰਨੇ ਦੋਸਤ ਹਨ – ਇਹ ਉਹ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕਰਦੇ ਹੋ ਜੋ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ।

ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਅਜਿਹੇ ਦੋਸਤ ਨਹੀਂ ਹਨ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤੁਹਾਡੀ ਪਿੱਠ ਪਿੱਛੇ ਬਚਾਉਣ, ਜੋ ਤੁਹਾਡਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ, ਜੋ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਕੱਲੇ ਚੰਗੇ ਹੋ।”

ਚੁੱਪ

ਮਨ ਅਪੁਨੇ ਤੇ ਬੁਰਾ ਮਿਟਾਨਾ ॥
ਅੰਗ- ੨੬੬

ਅਪੁਨੇ– ਆਪਣੇ
ਬੁਰਾ– ਬੁਰਿਆਈ
ਮਿਟਾਨਾ– ਮਿਟਾ ਦਿਓ

ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਨੁਕਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਣੇ ਹੀ ਮਨ ਵਿਚੋਂ ਬੁਰਾਈਆਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦੇਵੋ।


ਉਹ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਰਾਤ ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵਰਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਉੱਠ ਗਿਆ।

ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਦੁਬਾਰਾ ਨਹੀਂ ਸੋ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਸ਼ਰਾਬੀ ਸਨ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਕੋਈ ਅਰਥ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਉੱਚੀ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਨਾਲ ਬਹਿਸ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਉਹ ਹੇਠਾਂ ਜਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਣ ਲਈ ਆਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਇਹ ਸਭ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਉਹ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਸਰੇ ਲੋਕ ਪਟਾਕੇ ਵਜਾ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇੰਨਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਪਰ ਇਹ ਮੁੰਡੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪਏ ਹੋਏ ਸਨ।

ਫਿਰ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇਹ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੱਪ ਪਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਜਾਗ ਰਹੇ ਹਨ।

ਹੁਣ ਉਹ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰੋਂ ਭੌਂਕਦਿਆਂ ਅਤੇ ਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਣ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਨੀਂਦ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਕਾਫ਼ੀ ਦੇਰ ਤੱਕ ਉਸਦੇ ਬਿਸਤਰੇ ਵਿੱਚ ਉਸਲਵੱਟੇ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਾਉਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ।

ਉਸਨੇ ਕਪਾਹ ਦੇ ਦੋ ਟੁਕੜੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਥੋੜੇ ਜਿਹੇ ਲੋਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਵਾਪਸ ਸੌਂ ਗਿਆ। ਸਧਾਰਣ ਹੱਲ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਵਾ ਦਿੱਤਾ।

ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਸਮੁੱਚੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਤਰਾਂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਹੱਲ ਤੇ ਨਾ ਜਾਓ। ਸਧਾਰਣ ਹੱਲ ਕਈ ਵਾਰ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਸ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰੋ।
ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਦਲੋ।

ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਚੇ ਵਿਵਹਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਚੱਲਣਾ ਪਵੇਗਾ।
ਤੁਸੀਂ ਦੂਸਰੇ ਲੋਕਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਹਮਦਰਦ ਹੋਵੋ ਭਾਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋ, ਇੰਨਾ ਸੁਸ਼ੀਲਤਾ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਆਓ ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚੋਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਨੀਂਦ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਾ ਕਰੇ।

ਪਰ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਚੁੱਪ ਨਹੀਂ ਕਰਾ ਸਕਦੇ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਚੁੱਪ ਕਰਾਓ।

ਈਰਖਾ

ਜਿਸੁ ਅੰਦਰਿ ਤਾਤਿ ਪਰਾਈ ਹੋਵੈ ਤਿਸ ਦਾ ਕਦੇ ਨ ਹੋਵੀ ਭਲਾ ॥
ਅੰਗ- ੩੦੮

ਅੰਦਰਿ– ਅੰਦਰ
ਤਾਤਿ ਪਰਾਈ– ਈਰਖਾ
ਕਦੇ ਨ– ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ
ਭਲਾ– ਭਲਾ ਹੁੰਦਾ

ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਈਰਖਾ ਨਾਲ ਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਸਦਾ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਭਲਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।


ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਉਹ ਜਾਦੂਈ ਦੀਵਾ ਮਿਲ ਹੀ ਗਿਆ ਜੋ ਉਸਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ।

ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਡਾਲਰਾਂ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਮਿਲ ਗਏ। ਉਸਨੇ ਘਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਘਰ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਉਸਨੇ ਮੰਗਿਆ, ਉਸਨੂੰ ਮਿਲੀ ਗਿਆ।

ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਸਮੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ
ਉਸਦੇ ਗੁਆਂਢੀ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦਾ ਬਿਲਕੁਲ ਦੁਗਣਾ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। 20 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ, ਦੋ ਘਰ ਸਭ ਦੁਗਣਾ।

ਉਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੌਂ ਨਹੀਂ ਪਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਵਰਦਾਨ ਉਸ ਲਈ ਸਰਾਪ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਰਾਹ ਲੱਭਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਗੁਆਂਢੀ ਨਾਲ ਈਰਖਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰ ਸਕੇ।

ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਲੱਤ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਗੁਆਂਢੀ ਦੀਆਂ ਦੋਵੇਂ ਲੱਤਾਂ ਕੱਟੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਅੱਖ ਗੁਆਉਣ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਗੁਆਂਢੀ ਬਿਲਕੁਲ ਅੰਨ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਘਰ, ਦੌਲਤ, ਸਭ ਕੁਝ ਖੋਹ ਲੈਣ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਬਿਲਕੁਲ ਗਰੀਬ ਹੋ ਗਿਆ।

ਉਸ ਰਾਤ ਉਹ ਚੈਨ ਨਾਲ ਸੁੱਤਾ।


ਈਰਖਾ … ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਉਪਾਅ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਦੂਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੱਭ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਪਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਵੇਖਣਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਇਹ ਵੇਖਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਹਨ ਕਿ ਕੀ ਕਿਤੇ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਕੁਲੀਨਤਾ ਪ੍ਰਤੀ ਪੱਖਪਾਤ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ।

ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਜਾਂ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ, ਵਿੱਤੀ ਸਫਲਤਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਮੁਕਾਮ ਪ੍ਰਤੀ ਬੇਚੈਨੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਇਹ ਈਰਖਾ ਹੈ।
ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਪਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਅਸੀਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਿਲਣ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਹਾਂ।

ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਸੁਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਕੋਈ ਹੋਰ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਹੈ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਵੀ ਲੁਕਾਉਂਦੇ ਹਾਂ।

ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਦੇ ਦੁੱਖ ਬਾਰੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਪਰ ਅਸੀਂ ਇਹ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।

ਇਹ ਈਰਖਾ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਹਨ।
ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ, ਈਰਖਾ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਕਦੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।

ਖੁਸ਼ ਰਹੋ, ਕਿਸੇ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਜਾਂ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਬਾਰੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਖੁਸ਼ ਰਹੋ।
ਦੂਜਿਆਂ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤੇ ਬਗੈਰ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ‘ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਰਹੋ ਤਾਂ ਹੀ ਅੰਦਰੋਂ ਈਰਖਾ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨਾ ਆਰੰਭ ਕਰੋਗੇ।

ਗੁੱਸਾ

ਕਿਲਵਿਖ ਕਾਟੈ ਕ੍ਰੋਧੁ ਨਿਵਾਰੇ ॥
ਅੰਗ- ੧੧੭

ਕਿਲਵਿਖ– ਪਾਪ
ਕ੍ਰੋਧੁ– ਗੁੱਸਾ
ਨਿਵਾਰੇ– ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ

ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾ ਕੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਉਹ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰੋਂ ਪਾਪ ਕੱਟ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।


ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਲਾਪਰਵਾਹ ਵਾਹਨ ਚਾਲਕ ਅਚਾਨਕ ਤੁਹਾਡੇ ਲੇਨ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਟ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਮੁਆਫ਼ੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮੰਗਦਾ।

ਇੱਕ ਚੋਰ ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਸੇ ਚੋਰੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।

ਤੁਹਾਡਾ ਬੱਚਾ ਕਿਸੇ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦੀ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋ।

ਤੁਸੀਂ ਕੇਲੇ ਦੇ ਛਿਲਕੇ ਤੇ ਖਿਸਕ ਜਾਂਦੇ ਹੋ ਜੋ ਕਿਸੇ ਨੇ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਨਾਲ ਫਰਸ਼ ‘ਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਕੋਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਬੈਠਕ ਲਈ ਦੇਰ ਨਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਜਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਚਿੜਚਿੜੇ ਜਾਂ ਗੁੱਸੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ।
ਇਹ ਬਹੁਤ ਕੁਦਰਤੀ ਗੱਲ ਹੈ।

ਪਰ ਜੇ ਗੁੱਸਾ ਕਰਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗੁੱਸਾ ਅਕਸਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ ਜੋ ਕਿ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਹੈ।

ਹਰ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਲਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਵਾਪਰਿਆ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਸੀਂ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਅਤੇ ਮੈਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਕਿ ਜਿਸਦੀ ਤੁਸੀਂ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ ਉਹ ਗ਼ਲਤ ਹੈ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਕਿ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਖਤਾ ਪ੍ਰਤੀ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਕਰਕੇ ਹੀ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਠੇਸ ਪਹੁੰਚਾਈ।

ਇਸੇ ਲਈ ਗੁਰਬਾਣੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਗੁੱਸਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੁਖੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਨੂੰ ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪਕੜ ਲੈਂਦੇ ਹੋ। ਅੰਦਰੂਨੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਨਰਕ ਹੈ, ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਪੁੰਗਰ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਨਜਿੱਠਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।

ਕੁਝ ਬੁਰਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।

ਗੁੱਸਾ ਇਸ ਚੀਜ਼ ਬਾਰੇ ਕਰੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਲੈ ਲਿਆ, ਬਸ।

ਕੁਝ ਲੋਕ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਤੱਕ ਫੜੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ,ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਸਰੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ “ਇਹ ਮਾੜੀ ਗੱਲ ਹੈ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਵਾਪਰਿਆ ਹੈ ਪਰ ਮੈਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਓ।”

ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ‘ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਸੌਖਾ ਹੈ’ ਪਰ ਜਿੰਨਾ ਤੁਸੀਂ ਅਭਿਆਸ ਕਰੋਗੇ ਓਨਾ ਹੀ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣਾ ਸਿੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਸਰੇ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਸੁਝਾਓ।

ਸਾਦਾ ਜੀਵਨ

ਹਰਿ ਕੇ ਲੋਗਾ ਮੈ ਤਉ ਮਤਿ ਕਾ ਭੋਰਾ ॥
ਅੰਗ- ੬੯੨

ਹਰਿ ਕੇ ਲੋਗਾ– ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਲੋਕੋ
ਮੈ– ਮੈਂ
ਮਤਿ ਕਾ ਭੋਰਾ– ਥੋੜੀ ਅਕਲ ਵਾਲਾ

ਹੇ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਦੇ ਲੋਕੋ! ਮੈਂ ਇੱਕ ਸਾਧਾਰਨ ਮੂਰਖ ਇਨਸਾਨ ਹਾਂ।


“ਤਿੰਨ ਫਸੇ ਹੋਏ ਆਦਮੀ”

ਇੱਕ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ, ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਇਕ ਸਾਧਾਰਣ ਆਦਮੀ ਹਵਾ ਦੇ ਤੂਫ਼ਾਨੀ ਚੁਫੇਰੇ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਏ ਸਨ। ਉਹ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਅੱਡ ਅੱਡ ਹੋ ਗਏ, ਪਰ ਹਵਾ ਓਵੇਂ ਹੀ ਚੱਲਦੀ ਰਹੀ। ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਰੱਸੀ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਵੱਲ ਸੁੱਟਿਆ।

ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘ਆਹ, ਇਹ ਇੱਕ ਰੱਸੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਮੇਰੀ ਇਹ ਗਲਤੀ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਫੇਰ ਇਹ ਇੱਕ ਇੱਛਾਵਾਦੀ ਸੋਚ ਜਾਂ ਭੁਲੇਖਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।’ ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਸ ਰੱਸੀ ਨਹੀਂ ਜੋੜਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।

ਵਿਗਿਆਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘ਆਹ, ਇਹ 11 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਦੀ ਪੋਲੀਏਸਟਰ ਦੀ ਰੱਸੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਤੋੜ 2800 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਹੈ। ਇਹ ਐਮਆਰ 10-81 ਦੇ ਮਿਆਰ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਰੱਸੀ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਨਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ। ਪਰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜੋੜਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਵੀ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।

ਸਧਾਰਨ ਆਦਮੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਆਹ, ਮੈਨੂੰ ਪੱਕਾ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇਕ ਰੱਸੀ ਜਾਂ ਕੋਈ ਪੂਛ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਕੋ ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਫੜਕੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਫੜ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਉਹ ਬਚ ਗਿਆ।”


ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਜਾਂ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਉਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਗੁਆ ਲੈਂਦੇ ਹੋ। ਜੋ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸੌਖਾ ਹੈ।

ਪਰ ਮੈਂ ਸਾਡੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰਾਂ ਜਾਂ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਪਹਿਲੂ ਉੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਏ ਗਏ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਸਤਿਕਾਰ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ।

ਫਿਰ ਵੀ ਜਦੋਂ ਇਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਸਾਦਾ ਜਿਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤਾ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਨਾ ਬਣਾਓ।

ਸੂਝਵਾਨ ਲੋਕ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਰਲਖਾਨ ਕਹਿਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਹੁਤ ਸਧਾਰਣ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ, ਸਿਹਤ, ਸਦਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਦਾ ਤੁਹਾਡੀ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਤੋਂ ਪਰੇ ਸਾਡੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਹਨ।

ਅਸਲ ਚਿਹਰਾ

ਜਿਨ੍ ਮਨਿ ਹੋਰੁ ਮੁਖਿ ਹੋਰੁ ਸਿ ਕਾਂਢੇ ਕਚਿਆ ॥
ਅੰਗ- ੪੮੮

ਜਿਨ੍- ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ
ਮਨਿ ਹੋਰੁ- ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੋਰ
ਮੁਖਿ ਹੋਰੁ- ਜ਼ੁਬਾਨ ਤੇ ਹੋਰ
ਕਾਂਢੇ- ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ
ਕਚਿਆ- ਕੱਚੇ

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੱਖਰੀ ਗੱਲ ਹੈ ਪਰ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੀ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਅਲੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।


ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਸਰਜੀਕਲ ਮਾਸਕ ਪਹਿਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਹੋਰ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋਇਆ ਪਿਆ ਸੀ। ਕਿਉਂ ਠੀਕ ਹੈ?

ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਝਾਤ ਮਾਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕੌਣ ਹਨ।

ਮੈਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਹਿਚਾਣਿਆਂ ਬਗੈਰ ਅੱਗੇ ਲੰਘ ਗਈ

ਅਤੇ ਇਸ ਗੱਲ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਮਾਸਕ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ..

ਅਸਲ ਵਿੱਚ ‘ਦੂਜੇ ਮਾਸਕ’ ਤੋਂ ਪਰੇ ਚਿਹਰੇ ਪਛਾਣਨ ਵਿੱਚ ਔਖੇ ਹਨ।
ਉਹ ਨਿਮਰਤਾ ਦੇ ਵਿਹਾਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਅਸਲ ਚਿਹਰਾ, ਜੋ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਹੈ ਉਸਨੂੰ ਲੁਕਾ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉੱਪਰੋਂ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਮੁਸਕਰਾਹਟ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ, ਪਰ ਉਹ ਅੰਦਰੋਂ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਲੁਕਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਨਹੀਂ ਨਹੀਂ, ਮੈਂ ਦੂਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੀ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹਾਂ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਸਕ ਅਸਲ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਲੁਕਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਸਾਡੇ ਲਈ ਦੂਸਰਿਆਂ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਨਾਲ ਜਾਂਚ ਕਰਨੀ ਅਤੇ ਇਹ ਵੇਖਣਾ ਕਿ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਹਨ ਇਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਮਖੌਟੇ ਨੂੰ ਕੂਟਨੀਤੀ, ਸ਼ਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਜਾਂ ਸਮਾਜਕ ਸ਼ਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਵਜੋਂ ਜਾਇਜ਼ ਠਹਿਰਾਉਂਦੇ ਹਾਂ।

ਸਾਨੂੰ ਸਿਰਫ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਮਾਸਕ ਵੇਖਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਾਡੀ ਅਸਲੀਅਤ ਬਣ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਸੱਚੇ ਸਵੈ-ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਜਾਨਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦੇ ਹਨ।

ਸਾਡੀ ਮੁਸਕਾਨ ਸੱਚੀ ਹੋਵੇ ਜੋ ਦੂਸਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੂਰਖ ਨਾ ਬਣਾਵੇ।

ਸਾਡੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਚੀ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਚਾਪਲੂਸੀ ਨਹੀਂ।

ਸਾਡੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਈਮਾਨਦਾਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਧੋਖਾ ਨਹੀਂ।

ਸਰਜੀਕਲ ਮਾਸਕ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਲੋਕ ਸਾਡੇ ਅਸਲ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਸਕਣ।